Η εξάρτηση
βασικό συστατικό
των οικογενειακών
σχέσεων
Αυτονομία και Αποτοξίνωση 1

Ίσως ο υπότιτλος αυτού του κειμένου να σας ξενίζει και να δημιουργεί ερωτηματικά, όμως όσο και αν φαίνεται ότι το ένα μέρος του τίτλου αναιρεί το άλλο εν τούτοις πιστεύω ότι, το πρώτο μέρος αποτελεί το βασικό άξονα πάνω στον οποίο πρέπει να κινηθούμε για να καταφέρουμε το δεύτερο
Εάν η σχέση του χρήστη με το προϊόν καθορίζεται από τον εθισμό και την εξάρτηση, αυτό φανερώνει ότι η εξάρτηση εμπεριέχεται σαν στοιχείο της σχέσης με την ουσία, αλλά αποτελεί επίσης το βασικό στοιχείο των σχέσεων που δημιουργεί ο χρήστης με το περιβάλλον κατ΄ αρχάς το οικογενειακό και μετά το κοινωνικό. Δηλαδή παρατηρούμε ότι, στο περιβάλλον του χρήστη, η εξάρτηση αποτελεί βασικό όρο στην λειτουργία των σχέσεων μέσα στην οικογένεια με διαφορετικούς τρόπους. Σε αυτή την περίπτωση το πρόβλημα της εξάρτησης δεν είναι ένα ατομικό πρόβλημα αλλά ένα οικογενειακό και έτσι πρέπει να το αντιμετωπίσουμε, πράγμα που σημαίνει ότι ο ασθενής δεν είναι μόνο ο χρήστης αλλά όλόκληρη η οικογένεια.

Οι γονείς κομμάτι του προβλήματος

Συνήθως οι γονείς εμφανίζονται εξαντλημένοι , κουρασμένοι, απογοητευμένοι και ψάχνουν απεγνωσμένα να δώσουν λύση στο πρόβλημα χωρίς να αξιολογούν την παρουσία τους σαν κομμάτι του προβλήματος αλλά σαν λύση του προβλήματος. Με αυτό τον τρόπο σκέπτονται ότι όσο πιο κοντά είναι στο παιδί τους, όσο περισσότερο έλεγχο ασκούν σε αυτό, τόσο δυσκολότερο είναι να κάνει χρήση, βέβαια η πραγματικότητα της χρήσης δείχνει το αντίθετο. Δηλαδή το περιβάλλον του χρήστη για να καταπολεμήσει την εξάρτηση υιοθετεί όρους και ταχτικές οι οποίες βασίζονται στην εξάρτηση και τον ετεροκαθορισμό. Βασιζόμενοι στην ιδέα την οποία έχουν για τον χρήστη, δηλαδή την κοινωνική αναπαράσταση του χρήστη σαν άτομο στερούμενο της δυνατότητας να καθορίσει τις σχέσεις του και να πάρει αποφάσεις για την εξέλιξη της ζωής του, προσπαθούν αυτοί με διάφορους τρόπους να βοηθήσουν,
προσφέροντας του την δυνατότητα να εξαρτηθεί από αυτούς και όχι από τον εαυτό του. Η θέληση του να σταματήσει αυτή την συνήθεια, δηλαδή η άρνηση της χρήση εμπεριέχεται μέσα στην χρήση. Η άρνηση αποτελεί μέρος της λήψης. Η άρνηση είναι συνεχής και εκφράζει μια προσπάθεια ελέγχου της σχέσης του χρήστη με την ουσία όπου“ Το κύριο χαρακτηριστικό γνώρισμα κάθε εθιστικής διαδικασίας είναι ότι η προσπάθεια του ατόμου να αποκτήσει εξουσία και τον έλεγχο του εαυτού του με την χρήση κάποιου εξωτερικού μέσου, αυτή η προσπάθεια καθιστά στο τέλος το άτομο ανίσχυρο και εξαρτημένο”.
Με τον ίδιο τρόπο η προσπάθεια του οικογενειακού περιβάλλοντος να ελέγξει τον χρήστη καθιστά το ίδιο το περιβάλλον ανίσχυρο και εξαρτημένο από την χρήση. Και πυροδοτεί την αντίδραση του χρήστη στην προσπάθεια ελέγχου του, σπρώχνοντας τον άθελά του στην υιοθέτηση της χρήσης σαν μέσον ανεξαρτησίας και αυτονόμησης
Η προσπάθεια του οικογενειακού περιβάλλοντος να ελέγξει την χρήση μέσα από τον έλεγχο του χρήστη κατ΄ αρχάς είναι εξ΄ ίσου εθιστική και δεν μπορεί να αξιολογήσει την θέληση του χρήστη για απεξάρτηση η οποία εκφράζεται, όπως είπαμε, σαν θέληση του χρήστη για αυτονόμηση και την προσπάθεια ελέγχου της χρήσης από τον ίδιο. Πράγμα που σημαίνει ότι η προσπάθεια απεξάρτησης βασίζεται στην δημιουργία καινούργιων μορφών εξάρτησης όπου δεν εμπεριέχεται η χρήση αλλά τα χαρακτηριστικά της εκφράζουν μια καινούργια μορφή χρήσης της εξάρτησης.
Αυτό που καταλαβαίνει το οικογενειακό περιβάλλον για τον χρήστη είναι η ανεπάρκεια του να αντιμετωπίσει το πρόβλημά της χρήσης, ενώ για τον χρήστη, η χρήση, σημαίνει εξερεύνηση των ορίων ελευθερίας του, με λίγα λόγια σημαίνει, τάση αυτονόμησης. Έτσι η χρήση λοιπόν μπορεί να έχει διαφορετικές σημασίες για τον χρήστη και για την οικογένεια του. Η χρήση μπορεί να ερμηνευτεί σαν κάλεσμα για βοήθεια. από την οικογένεια, όπως μπορεί να σημαίνει, απόπειρα αυτονομίας.
Με αυτό τον τρόπο εάν η χρήση αποτελεί ένα τρόπο έκφρασης της αυτονομίας του και της διαφοροποίησης του χρήστη από το οικογενειακό
περιβάλλον, αυτός ο τρόπος μπορεί να είναι λανθασμένος αλλά κρύβει την προσπάθειά του να αυτοκαθορίσει την ζωή του, ξέχωρα από την θέληση των άλλων.
πίνακας: Georgia O'Keeffe

Σχόλια

Δημοφιλείς αναρτήσεις από αυτό το ιστολόγιο

Η Τραγικότητα της Ελληνικής Οικογένειας

Ο “Μαμάκιας”: Μια δυσλειτουργία του πατρικού ρόλου.

Μια Πόρσε στην Εθνική οδό, ή... Μια οικογενειακή κατασκευή του θανάτου